Posted in մայրենի, Uncategorized

Գործնական քերականություն

70. Տրված բառազույգերի արմատները տեղափոխելով՝ նոր բառեր  ստացի´ր (օրինակ՝ բարեժպիտ, մանկամիտ — բարեմիտ, մանկամպիտ):  Ստացված բառերի  իմաստները բացատրի´ր:

ա) Ջրահարս-ջրատար, ծովանկար-ծովաղոզուկ, բ) ժանգապատ-ժանգագույն, արծաթագույն-արծաթաջուր, գ) հողմածին-հողաթափ, ջրաղաց-ջրհոր, դ) զորագունդ-զորամաս, երկրամաս-երկրագունդ:

71.  Տրված բառերը գործածելով՝  պատմությո´ւն հորինիր:

Կառուցել, սուր, լուր, մուր, կտոր, կուտակել,  կարաս, կա­տար, կտուր, կապիկ, կատու:
Կապիկն ու Կատուն
Լինում է չիլինու մի կապիկ և կատու է լինում նրանք ծանոթանում են գազանանոցում և ծրագիր են մշակում և փախուստի դիմում:Նրանք մոլորվեցին և հայտնվեցին տանիքի կտուրին հետո ցատկեցին դեպի ներքև և մուր եղան:Մի սուրբան ծակեց կապիկին,վերկացան և տեսան որ դա ասեղ է,իսկ ասեղի կողքը կտորներ:նրանք խաղացին կտորներով հետո փայտերով և տերևներով կառուցեցին տնակ:Նրանք ուրախ ապրում են,բայց սպասքը կուտակվել էին իրար գլխի:Կապիկը լվացավ բոլոր սպասքը:Օրերից մի օր նրանց գտան և տարան ետ գազանանոց:


72.  Տրված գոյականներին  ածանցներ ավելացրո´ւ և կազմի´ր ածականներ:

Սիրտ-անսիրտ, վախ-վախկոտ, քար-քարոտ,  մայր-մայրական, երկինք-երկնային, արև-արևոտ, փայտ-փայտե, լեռ(ն)-լեռնային, փողոց-փողոցային, երկաթ-երկաթյա, օդ-օդային, ծաղիկ-ծաղկազարդ, եղբայր-եղբայրական, ոսկի-ոսկեզօծ, արծաթ-արծաթագույն, ծով-ծովային, Ամերիկա-ամերիկական, Ֆրանսիա-ֆրանսիական, Գերմանիա-գերմանական:



73. Բացատրի´ր տրված դարձվածքների իմաստները:

Օրինակ՝ ջրից չոր դուրս գալ – փորձանքից, նեղ վիճակից ազատվել:

Սիրտ տալ-օգնել, հույս տա:, հոգին առնել-սպանել: գլուխը  կորցնել-խուճապի մատնվել:  արևը խավարել-տխրել: բերանը ծռել-ծաղրել: հալից ընկնել-հոքնել: սիրտը վկայել-զգալ ինչվոր բան: գիշերը ցերեկ անել-ամբողջ գիշեր: երես դարձնել-նեղանալ: սիրտ անել-համաձայնել: բկին չոքել-ստիպել:

Posted in մաթեմատիկա

Ամբողջ թվերի բազմապատկումը

1. Հաշվե՛ք.
ա) (–8) · (+16) = -(8 · 16) = -128
բ) (+17) · (–4) = -(17 · 4) = -68
գ) (–1) · (+1) = -(1 · 1) = -1
դ) (+20) · (–18) = -(20 · 18) = -360
ե) (–7) · (+5) = -(7 · 5) = -35
զ) (+21) · (–6) = -(21 · 6) = -126
է) (–1) · (+7) = -(1 · 7) = -7
ը) (+15) · (–60) = -900

2. Առանց բազմապատկում կատարելու համեմատե՛ք.
ա) (–5) · (–7) > 0
բ) (+3) · (+9) > (+8) · (–7)
գ) (–8) · (+6) < 0
դ) (–14) · (–12) > (–10) · (+2)
ե) (+16) · (–5) < 0
զ) (+20) · (–1) < (–6) · (–3)

3. Ի՞նչ թիվ պետք է գրել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվի հավասարություն.
ա) (-9) · 3 = –27
բ) (+7) · (–8) = –56
գ) (–3) · (–20) = 60
դ) (-4) · (–5) = 20
ե) (–2) · 15 = –30
զ) (+3) · (–16) = -48

4. -40, +32, -1, 0, -12, +9 թվերը ներկայացրե՛ք երկու արտադրիչների արտադրյալի տեսքով, որոնցից գոնե մեկը բացասական թիվ է.
-40 = (-20) · (+2)
+32 = (+8) · (+4)
-1 = (+1) · (-1)
0 = (+1) · 0
-12 = (-3) · (+4)
+9 = (-3) · (-3)

5. Կատարե՛ք ամբողջ թվերի բազմապատկում.
ա) (–4) · (–5) = +(5 · 4) = +20 = 20
բ) (–8) · 0 = 0
գ) (+32) · (–6) = -(32 · 6) = -192
դ) 0 · (–1) = 0
ե) (+1) · (+23) = +(1 · 23) = +23 = 23
զ) (+14) · (–25) = -(14 · 25) = -330
է) (–19) · (+7) = -(19 · 7) = -133
ը) (–10) · (+12) = -(10 · 12) = -120

6. Համեմատե՛ք թվերը.
ա) (–5) · 0 < 4
բ) (7 · 0) · (–9) > –2
գ) –100 < 100 · (–3) · 0
դ) 8 > 37 · (0 · 20)

7. Համեմատման նշաններից ո՞րը պետք է դնել աստղանիշի փոխարեն, որպեսզի ստացվի ճիշտ համեմատում.
ա) (–4) · (–5) > 0
բ) (–8) · 5 < 0
գ) 7 · (–3) < (–2) · (–1)
դ) 2 · 3 < (–4) · (–2)
ե) 2 · (–20) = (–10) · 4
զ) (–12) · (–2) > 5 · (–1)

ԼՐԱՑՈՒՑԻՉ ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔՆԵՐ

8․ Ի՞նչ նշան կունենա երեք ամբողջ թվերի արտադրյալը, որոնցից․
ա) երկուսը բացասական թվեր են, մեկը՝ դրական
Պատ․՝ դրական
բ) մեկը բացասական թիվ է, երկուսը՝ դրական
Պատ․՝ բացասական

9․ Խնդիր ֆլեշմոբից

Դասարանում կա 27 սովորող: Յուրաքանչյուր տղա մարտի ութին շնորհավորական բացիկ ուղարկեց չորս աղջկա, իսկ յուրաքանչյուր աղջիկ իր ստացած բացիկներով շնորհակալական խոսք ուղարկեց հինգ տղայի: Քանի՞ աղջիկ և քանի՞ տղա կա դասարանում:

10․ Խնդիր ֆլեշմոբից

1*2*3*4 գրառման մեջ աստղանիշերը փոխարինեք գործողության նշաններով և փակագծեր օգտագործելով ստացեք բոլոր հնարավոր արժեքներից փոքրագույնը և նշեք այդ արժեքը:

Posted in մայրենի

Գործնական քեդրականություն

65. Կազմի´ր տրված գոյականների հոգնակին: Փոր­ձի´ր բացատրել, թե ո՞ր բառերին է  -եր  վերջավորություն ավելանում, ո՞ր բառերին՝ -ներ.

Ա.  Ծառ-ծառեր, ձայն-ձայներ, հոտ-հոտեր, քար-քարեր, կով-կովեր,  արջ-արջեր,  փունջ-փնջեր, լուր-լուրեր, բառ-բառեր, բեղ-բեղեր, հայ-հայեր, հայր-հայրեր, ցեղ-ցեղեր, սիրտ-սրտեր, գիր-գրեր, ձյուն-ձներ, սյուն-սյուներ, պատ-պատեր, հույն-հյուրեր, ձու-ձվեր, սուր-սրեր, քիթ-քթեր, քույր-քույրեր, մայր-մայրեր, ձեռք-ձեռքեր, ոտք-ոտքեր, տատ-տատեր, պապ-պապեր:

Բ. Եղբայր-եղբայրներ, աթոռ-աթոռներ, պապիկ-պապիկներ, տատիկ-տատիկներ, գրպան-գրապաններ, թութակ-թութակ ներ-ներումներ, եղնիկ-եղնիկներ, ոչխար-ոչխարներ, սեղան-սեղաններ, թռչուն-թռչուններ, մեքենա-մեքենաներ, բարեկամ-բարեկամներ, աշակերտ-աշակերտներ, մատյան-մատյաններ, հեռախոս-հեռաղոսներ, ծաղկավաճառ-ծաղկավաճառներ, պանրագործարան-պանրագործարաններ:

66. Բաոակապակցություններ  կազմի´ր՝ հարցում արտահայտող  բառի փոխարեն տրված գոյականները գրելով:

Ծանոթանալ ո՞ւմ հետ-մրցակցի, ինչի՞ն-կարծիքին:

Մրցակից, կարծիք, տեսակետ, գիրք, մեքենա, աղջիկ, տղա, զբոսաշրջիկ:


67. Ո՞ր նախադաությունից կարելի է ինչ-որ բառ հանել՝ առանց միտքը փոխելու (փորձի՛ր բացատրել, թե ինչո՛ւ է այդպես):

Ընկերս հեռացավ: Ես վազեցի: Մենք խոսեցինք: Մարդիկ հավաքվեցին: Դու ժպտո՞ւմ ես: Դուք հասա՞ք գնացքին: Նրանք սպասում էին: Մայրիկն ամեն ինչ հասկացավ: Մենք իրար ժպտացինք ու աչքով արեցինք:

Հեռացավ, վազեցի, խոսեցինք,հավաքվեցին,ժպտո՞ւմ ես, հասա՞ք, գնացքին,սպասում էին, ամեն ինչ հասկացավ,ժպտացինք, աչքով, արեցինք: